4.SINIF SOSYAL BİLGİLER- HAYALDEN GERÇEĜE

ÜNİTE: GEÇMİŞİMİ ÖĞRENİYORUM

Dersin İşlenişi

-Sinemada tarihi bir film seyrettiniz mi?

-Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatı ile ilgili neler biliyorsunuz?

-Atatürk, Türk milletinin bağımsız  yaşamasında nasıl bir rol  oynadı?

-Ders Kitabı’nın 57. sayfasındaki zaman şeridini doldurabilmeniz için metindeki olayları ve tarihleri çok iyi incelemeniz gerekir.

·          Mustafa Kemal Atatürk’ün Milli Mücadele yıllarındaki faaliyetlerini konu alan “Kurtuluş” ve Milli Mücadele’den sonraki yıllarda anlatan “Cumhuriyet” filmleri sınıfta öğrencilere seyrettirilebilir.

Ders Kitabı- Sayfa 54

                                   HAYALDEN GERÇEĜE

·          Sahne 1

-Hazırsanız çekime başlayabilir miyiz Paşa’m?

-Hazırırım.

·          Sahne 2

-Çekime başlıyoruz: üç, iki, bir, kayıt.

………………..

-Fotoğraftaki insanlar ne yapıyor?

-Bu filmin baş kahramanı kim olabilir?

-Bu filmin senaryosunda neler olabilir?

-Bu film Anadolu’nun hangi illerinde çekilmiş olabilir?

-Bu filmde Mustafa Kemal Atatürk’ün yanında kimler yer almış olabilir?

-Sen de bu filmde yer almak ister miydin? Nasıl bir rol almak isterdin?

Mert: Nazlınehir, derslerime iyi çalıştığım için babam beni hafta sonu sinemaya götürdü.

Nazlınehir: Filmin adı neydi?

Mert: Hayalden Gerçeğe.

Nazlınehir: Filmin konusu neydi?

Mert: Film ülkemizi düşmanlardan kurtaran ve kurulmasında önderlik yapan Mustafa Kemal Atatürk’ün hayatını anlatıyordu. Onun hayatı boyunca ülkesi için ve milleti için ne gibi zorluklara baş ettiğini gösteriyordu.

Nazlınehir: Öyle mi, o zaman gerçekten güzel bir filme gitmişsin. Filmim baştan sona bana anlatır mısın?

Mert: Seve seve anlatırım. Film Mustafa Kemal Atatürk’ün doğumuyla başlıyor. Atatürk, 1881’de Selanik’te doğmuş. Annesi Zübeyde Hanım, babası Ali Rıza Efendi. Babası gümrük muhafaza memuru, annesi ise geleneklerine bağlı, kendini iyi yetiştirmiş bir Türk kadınıydı.

         Mustafa Kemal’in çocukluk yılları Selanik çevresinde geçti. İlk önce mahalle mektebine, daha sonra babasının isteğiyle yeni yöntemlerle öğrenim yapan Şemsi Efendi İlköğretim Okuluna gitti. Mustafa, askerliğe daha küçük yaştan itibaren büyük ilgi duyuyordu. 1893’te girdiği sınavı kazanarak Selanik Askeri Rüştiyesine(ortaokuluna) yazıldı. Bu okulda zekası ve çalışkanlığıyla dikkat çeken Mustafa’ya matematik öğretmeni, “Oğlum, senin adın da Mustafa, benim adım da Mustafa. Arada bir fark olmalı. Bundan sonra senin adın Mustafa Kemal olsun. “ dedi. Günden sonra adı, Mustafa Kemal olarak anıldı.

         Askeri Rüştiyeden sonra Manastır Askeri İdadisini(lisesini) bitiren, İstanbul Harp Okuluna giren Mustafa Kemal, kurmay yüzbaşı olarak orduya katıldı.

         Mustafa Kemal askerlikteki ilk başarısını, Trablusgarp Savaşı’nda gösterdi. 30 Eylül 1911’de Trablusgarp Savaşı başlayınca Mustafa Kemal gizlice Trablusgarp’a geçerek savaşa katıldı. Bölgenin savunmasını oradaki çok az sayıdaki Türk askeriyle yerli halk yapıyordu. Mustafa Kemal bu güçleri başarıyla yöneterek Deme ve Tobruk’ta İtalyanlara karşı büyük başarı kazandı. 1912’de Balkan Savaşı’nın başlamasıyla İstanbul’a çağrıldı.

       I.Dünya Savaşı sırasında birçok cephede çarpışan Mustafa Kemal, özellikle Çanakkale Savaşı’nın kazanılmasında büyük rol oynadı. Bu savaş sırasında onun Arıburnu ve Anafartalar’da göstermiş olduğu büyük komutanlık yeteneği düşmanın Gelibolu’dan geri çekilmesini sağladı.

      -Mustafa Kemal’in Trablusgarp ve Çanakkale Savaşlarında göstermiş olduğu başarıların gelecekte yurdumuzun düşmanlardan temizlenmesinde ne gibi etkisi olmuştur?

Nazlınehir: Demek ki Atatürk  çocukluğundan itibaren oldukça zeki ve başarılı bir insan. Peki, I.Dünya Savaşı’ndan sonra olaylar nasıl gelişiyor Mert?

Mert: I. Dünya Savaşı’ndan sonra Osmanlı Devleti’nin savaştan yenik ayrılmasıyla ülkemiz toprakları düşman tarafından işgal edilmeye başladı. Düşmanla mücadele edbilmek ve yurdu işgalden kurtarabilmek için milli birlik ve beraberliğe ihtiyaç vardı. Böyle bir dönemde Mustafa Kemal 19 Mayıs 1919’da Samsun’a giderek Milli Milli Mücadele’yi başlattı. Böylece Milli Mücadele’nin tüm yurda yayılmasına öncülük etti.  Onun önderliğinde tüm yurtta kongreler, mitingler yapıldı. Kadınıyla, erkeğiyle tüm halkımız Milli Mücadele’ye katıldı. Atatürk Milli Mücadele’de gerçekleşen bu milli birlik ve beraberlik ruhu için; Ulusun, içerde birliğinin hem belli, hem de denenmiş olması, gelecek için en büyük güvençtir. “ diyordu.

       Milli Mücadele’nin kazanılmasında Mustafa kemal’in oluşturduğu milli birlik ve beraberliğin büyük önemi var. Mustafa Kemal Milli Mücadele’nin hazırlık aşamasında Haziran 1919’da Amasya’da genelge yayımladı. 23 Temmuz – 7 Ağustos 1919’da Erzurum’da ve 4-11 Eylül 1919’da  Sivas’ta kongreler toplayarak başkanlık etti. Bu kongrelerde “Vatanın milli sınırlar altında bir bütün olduğunun ve bölünmeyeceğinin” altını çizdi.

       27 Aralık 1919’da Temsil Heyeti üyeleri ile Ankara’ya geldi. 16 Mart 1920 tarihinde İstanbul’un işgali üzerine Mustafa Kemal Paşa, seçimler yapılarak Anadolu’da yeni bir meclisin oluşturulması gerektiğini duyurdu. 23 Nisan 1920’de onun önderliğinde Büyük Millet Meclisi toplandı. Milli Mücadele daha sonra bu meclisin aldığı kararlar doğrultusunda yürütüldü. Meclisin kurulmasıyla beraber Mustafa kemal, önce Anadolu’da dağınık olarak düşmanla mücadele eden birlikleri tek bir çatı altında toplayarak düzenli ordunun kurulmasını sağladı.

Nazlınehir: Peki, yeni meclisimizin açılması ve düzenli ordunun kurulması Milli Mücadele’nin gidişini nasıl değiştirdi?

Mert: Milli Mücadele sırasında Batı Cephesi’nde 6-10 Ocak 1921’de İ.İnönü ve 26 Mart- 1 Nisan 1921’de II. İnönü savaşlarında ordumuza yenilen Yunan kuvvetleri , tekrar ordumuz üzerine saldırarak Afyonkarahisar, Eskişehir v Kütahya’yı işgal ettiler. Bunun üzerine toplanan TBMM, Mustafa Kemal’e “Başkomutanlık” görevi verdi. Başkomutan seçilen Mustafa Kemal, orduyu güçlendirmek için ülke insanını fedakarlığa çağırdı. Vatandaşın yurdun kurtuluşu için elindekileri orduya vermesini istedi. Bunun üzerine çıkarılan Tekâlif-i Milliye

Emirleri’ni Türk milleti büyük bir dayanışma içine uygulayarak orduya yardım etti. Böylece , Sakarya Nehri’nin doğusuna çekilmiş olan Türk ordusu  23 Ağustos – 13 Eylül 1921 tarihlerinde Mustafa Kemal’in önderliğinde gi!rmiş olduğu Sakarya Meydan Muharebesi’ni kazandı. Bu savaştan sonra Mustafa kemal’e “Gazi” unvanı  ve “Mareşallik” rütbesi  verildi.

Nazlınehir: Böylece düşmanı yurttan atmak için ordumuz ve halkımız Atatürk’ün etrafında iyice kenetlendiler değil mi?

Mert: Kesinlikle doğru. Bu savaştan sonra Türk ordusu, tüm düşmanı yurttan atacağına inanmıştı. Askeri ihtiyaçların giderilmesiyle 26 Ağustos 1922’de Büyük Taarruz başladı. Böylece Türk ordusu birer birer Yunan kuvvetlerini yok etmeye başladı.  30 Ağustos’ta düşman güçleri yok edildi.  Bu zafer üzerine  Başkomutan Mustafa kemal şu tarihi emrini verdi: 2Ordular, ilk hedefimiz Akdeniz’dir, ileri! Bu emirle ilerleyen Türk ordusu 9 Eylül 1922’de İzmir’e girerek burayı düşman

işgalinden kurtardı.  18 Eylül 1922’de ise Anadolu’daki tüm düşman kuvvetleri temizlenerek cennet vatanımızın sonsuza kadar Türk yurdu olarak kalacağı kanıtlandı.  Filmin bu kısmında bütün salon çok heyecanlandı. Kimisi Türk ordusunun İzmir’e girişini alkışlarken kimisi ise ağlıyordu.
Nazlınehir: Peki, düşmanın yurttan temizlenmesiyle neler gerçekleştirildi?

Mert: Savaştan sonra ülkemiz, 24 Temmuz 1923’te Anadolu’da bizimle savaşan ülkelerle Lozan’da barış antlaşması imzaladı.  Artık Türk milleti bağımsız bir devlet olmuştu. 29 Ekim 1923’te Mustafa kemal Atatürk bu yeni devletini yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu tüm dünyaya duyurdu. Cumhuriyetimizin kurulmasına önderlik yapan Mustafa Kemal’i Türkiye Büyük Millet Meclisi ilk cumhurbaşkanı olarak seçti. Ömrünün sonuna kadar  milleti ve devleti için çalışan Atatürk,  10 Kasım 1938’de  hayata gözlerini yumarak aramızdan ayrıldı.

 

 

 

 

Nazlınehir: Bu destansı filmi bence tüm Türk çocukları ve gençleri izlemeli. Ben de hafta sonu  bu filmi izlemeye gideceğim ve o duyguları yaşayacağım.

 

   “Benim naçiz vücudum elbet bir gün toprak olacaktır, ancak Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır.”

                              Mustafa Kemal Atatürk

   Mustafa kemal yukarıdaki sözleriyle bizlere hangi mesajı vermek istiyor?

 

Ders Kitabı- Sayfa 55

-Kronoloji nedir?

-Olayların kronolojik olarak sıralamanın ne gibi faydaları olabilir?

……………………………………………………………..

              MONDROS”TAN CUMHURİYETE

               (30 Ekim 1918 -29 Ekim )

      Aşağıdaki zaman şeridinde Mert’in izlediği “Hayalden Gerçeğe” adlı filmdeki önemli olayların tarihleri verilmiştir.

 

      Bu olayların isimlerini aşağıdaki tarihlerin yanına yazabilir misin?

Olayların Tarihleri

Olayların İsimleri

30 Ekim 1918

Mondros Ateşkes Antlaşması

19 Mayıs 1919

Mustafa Kemal’in Samsun’a çıkması

22 Haziran 1919

Amasya Genelgesi’nin yayımlanması

23 Temmuz-7 Ağustos 1919

Erzurum Kongresi’nin toplanması

4-11 Eylül 1919

Sivas Kongresi’nin toplanması

27 Aralık 1919

Mustafa Kemal ve Temsil Heyeti’nin Ankara’ya gelmesi

23 Nisan 1920

TBMM’nin açılması

6-10 Ocak 1921

I. İnönü Savaşı

26 Mart-1 Nisan 1921

II. İnönü Savaşı

23 Ağustos- 13 Eylül 1921

Sakarya Meydan Muharebesi

23 Ağustos- 9 Eylül 1922

Büyük Taarruz

24 Temmuz 1923

Lozan Antlaşması’nın imzalanması

29 Ekim 1923

Cumhuriyetin ilanı

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !